baby wil niet slapen

Mijn baby wil niet slapen: is het slaapregressie?

Je baby of kind wil opeens niet meer slapen en is klaarwakker midden in de nacht. Je vraagt je af wat er aan de hand is. Is het een sprong, zijn het doorkomende tandjes of is hij of zij ziek? Grote kans dat het een slaapregressie is. Er worden steeds meer blogs over slaapregressies geschreven, helaas bevatten ze niet altijd de juiste informatie. In dit artikel geef ik je daarom alle relevante informatie over slaapregressie bij baby’s en kinderen: wat het wel en wat het niet is, wat de oorzaak is van de zogenaamde slaapregressie en vooral wat je eraan kunt doen. 

Wat is een ‘slaapregressie’?

De theorie achter slaapregressie is gebaseerd op meer dan zestig jaar onderzoek door Dr. T. Berry Brazelton, beschreven in zijn beroemde boek ‘Touchpoints Birth to Three: Your child’s emotional and behavioral Development’. Dit wetenschappelijk bewezen model gaat over de ontwikkeling van kinderen en over aanwijsbare perioden waarin je kind iets nieuws begint te doen. Dit gebeurt meestal nadat een voorspelbaar gedrag -en vooral slaap- stopt. Die overgangsfase gaat gepaard met een verslechterde slaappatroon. In Amerika is dit als ‘slaapregressie’ bestempeld en dit begrip is ook naar Nederland overgewaaid.

Voor mij als kinderslaapcoach is het moeilijk om deze  – wat mij betreft slechte- term te vermijden, die lijkt te zweven in de slaapwereld. En om eerlijk te zijn, zijn de slaapregressies waarschijnlijk ook DE redenen dat ik zoveel klanten heb.

Slaapregressie versus slaapprogressie

Goed om te weten is, is dat Brazelton het begrip slaapregressie niet heeft gebruikt. Hij legt namelijk de nadruk op progressie die je kind maakt want het gaat om de mijlpalen zoals omrollen, zitten, lopen etc. Omdat slaapregressie als term helaas in Nederland gebruikelijk is, gebruik ik hem ook (met wat tegenzin) in dit artikel. Hier leg ik uitgebreid uit waarom slaapregressies bij kinderen eigenlijk niet bestaan. En in mijn praktijk heb ik het daarom liever over de (slaap)progressie die je kind maakt. Want deze fase eindigt uiteindelijk altijd met meer slaap.

Hoe herken je een ‘slaapregressie’ bij je kind of baby?

Het kan dat je op verschillende momenten bij je baby en/of kind een duidelijk verslechterd slaappatroon kan ervaren, zoals:

  • Je baby of peuter slaapt opeens veel slechter
  • Je baby wil kind wil niet slapen
  • Slaapritme van je kind is in de war
  • Hazenslaapjes overdag
  • Je kind wordt wakker in de nacht en wil niet meer slapen
  • Je kind is bezig nieuwe vaardigheden te ontwikkelen zoals omrollen, zitten, kruipen, lopen en/of praten
  • Je kind eet opeens slecht(er)

Waarom slaapt je baby of kind opeens slecht(er)?

Dr. T Berry Brazelton legt uit dat de hersenen van je kind continu in ontwikkeling zijn. In een voorspelbare periode ligt er in de hersenen van je kind meer focus om een vaardigheid zich eigen maken. Die toename van de ontwikkeling van hersenen aan de ene kant vertraagt de ontwikkeling aan de andere kant. Dat heeft een negatief effect op de slaap. Dus het bereiken van een mijlpaal, zoals het zitten, rollen of lopen veroorzaakt een tijdelijke (slaap)regressie bij je kind of baby.

Is het een sprongetje of een slaapregressie?

Ik krijg vaker de vraag of slaapregressie (fase met verslechterde slaap) een sprong is. Voor veel ouders geven de sprongetjes een houvast. Beide termen worden vaak met elkaar verward en/ of door elkaar gehaald, daarom licht ik dit toe. Slaapregressies en de Oei ik groei mentale sprongen zijn niet hetzelfde. Bij sprongetjes gaat het om mentale ontwikkeling die in ‘sprongen’ gebeurt. Zowel sprongetjes als slaapregressie komen op voorspelbare tijden voor en bij beide maken kinderen een moeilijke periode door. Maar bij slaapregressie gaat het om  mijlpalen die je kind bereikt. Dus het is totaal wat anders. Slaapregressies vallen vaak juist net tussen de groeisprongetjes in. Hieronder geef ik je een overzicht.

Wanneer zijn er slaapregressies?

Zie hieronder het overzicht van de overgangsfasen met mogelijk verslechterde slaap van je kindje in het eerste jaar. Voor ouders die ook graag met Oei ik groei werken heb ik deze sprongen in kaart gebracht. Dan kun je zien dat slaapregressies vaak juist net tussen de groeisprongetjes invallen. Hieronder geef ik je een overzicht.

4 maanden slaapregressie

Als je baby 4 maanden is, groeit en ontwikkelt hij of zij zich razend snel. Je baby leert om te rollen. Dat heeft echt grote impact voor zijn ontwikkeling en dat merk je ook ‘s nachts. Overdag kan je zijn of haar zin in voeding en afleiding daarvan merken. Als hij of zij eenmaal de vaardigheid omrollen beheerst, zal het snel beter gaan met slapen. Deze regressie van slaap, valt tussen mentale sprongen 3 (vloeibare overgangen) en 4 (gebeurtenissen waar kunnen nemen) van Oei ik groei. Dit is een zware periode, waarbij het lijkt dat je je baby van een paar weken weer terughebt.

Wil jij je baby helpen om beter te slapen, zonder tranen?  Volg dan nu mijn Programma ‘Liefdevol je baby laten slapen 0-6 maanden’. 

7 maanden slaapregressie

Is je baby 7 maanden? Rond 7 maanden is je baby bezig met een aantal vaardigheden zoals het rechtop (gaan) zitten zonder hulp, tijgeren of zelfs het begin van het kruipen, en het zelf oppakken van eten. Ook dit merk je midden in de nacht. Deze fase valt tussen mentale sprong 5 (relaties/verbanden) en sprong 6 (categorieën).

9 maanden; van 3 naar 2 slaapjes

Tijdens de 9 maanden ‘slaapregressie’ gaat je kindje zich steeds meer optrekken en kan zelfs gaan proberen om te staan. Je baby oefent dit de hele dag door, dus ook tijdens/in zijn slaapjes overdag en midden in de nacht. Als hij of zij eenmaal staat weet hij of zij alleen nog niet goed hoe weer te gaan liggen, waardoor je ook vaker eruit zal moeten in de nacht. Tijdens deze fase zit je baby ook in de overgang van 3 naar 2 slaapjes. Deze slaapregressie vindt meestal tussen sprong 6 (categorieën) en 7 (opeenvolgingen)plaats.

Mijn kind is 1 jaar & wil niet slapen

Je hoopt dat het na het eerste jaar inmiddels afgelopen zou moeten zijn met de gebroken nachten. Maar tussen de 12-18 maanden kan je ook te maken krijgen met dat je kindje minder goed slaapt. In deze periode beginnen n de hersenen van je kind zich duidelijk anders te ontwikkelen dan in de babytijd. Het gaat in deze tijd over gebieden in de hersenen die verder ontwikkeld worden, zoals: cognitief leren, beweging, taal en sociaal emotionele zaken. Je kind maakt in deze periode 3 mentale sprongen door.

Dreumes slaapt niet: 12 maanden

Je kind is 1 jaar en slaapt minder goed. Tijdens deze fase is je dreumes vooral bezig met de eerste stapjes zetten en sommige kinderen kunnen zelfs al lopen. Ook beginnen ze met de eerste woordjes te zeggen. Qua slaap wordt het uitdagend, want ze denken dat ze maar 1 slaapje nodig hebben. Om goed te kunnen doorslapen ‘s nachts hebben ze er echt nog twee nodig. Deze fase valt rondom sprong 8 (programma’s).

15 maanden; van 2 naar 1 slaapje

Deze slaapregressie wordt vaak in andere blogs overgeslagen. Niet alle kinderen hebben hier moeite mee, maar rondom 15 maanden vinden twee grote veranderingen plaats: je dreumes leert onafhankelijk te lopen en de transitie van twee naar één slaapje gaat steeds meer domineren. Deze fase vindt ook plaats rondom sprong 9 (principes). In mijn praktijk merk ik dat veel ouders met hun handen in het haar zitten als het gaat om slaap van hun kinderen.

Dreumes 18 maanden wil niet slapen

Bereid je alvast voor, dit is vaak de meest uitdagende fase met slechtere slaap. Je dreumes van anderhalf jaar leert veel. Hij of zij kan inmiddels drinken uit de beker, begint met praten, en wordt steeds onafhankelijker van je. Door die onafhankelijkheid wil hij of zij zelf ervoor kiezen om niet te slapen, ook al hebben ze slaap juist hard nodig. In deze fase zie ik vaak dat kinderen letterlijk slaap weigeren. Na deze regressie zul je zien dat je kindje nog maar 1 slaapje nodig heeft, maar zolang hij niet doorslaapt, adviseer ik nog altijd twee slaapjes overdag.

slaapregressie kind

Mijn peuter wil niet slapen- 2 jaar & 3 jaar

Welkom in de bekende ‘twee is Nee fase’. Je peuter wil alles zelf doen, wordt ondeugend, gaat zijn (en jouw) grenzen verkennen. Ik noem het ook wel de testfase. Dit wordt vaak tijdens het middagslaapje zichtbaar waarin ze heel volhoudend zijn over niet slapen. In deze fase denkt je peuter dat hij zijn slaap niet nodig heeft. Veel ouders ervaren strijd rondom bedtijd. In dit artikel leg ik je uit hoe je dit op een liefdevolle manier kunt voorkomen. Of luister hier naar  podcast: nooit meer strijd bij bedtijd.

Goed nieuws, als je de twee-is-nee fase met slechtere slaap hebt overleefd, dan heb je genoeg tijd om bij te komen. Pas rond 3 jaar is er weer een volgende overgangsfase waarbij je nog meer op de proef wordt gesteld in grenzen stellen en hanteren.

Hoe lang duurt een slaapregressie?

Maar PFFFF. Dat klinkt voor jou misschien eigenlijk als een lange ‘regressie’?! Voordat de moed je in je schoenen zakt moet je weten dat de meeste kinderen niet elke overgangsfase slechter gaan slapen. En vaak is de fase snel voorbij. Het verschilt per kind hoelang deze fase duurt en/of hij of zij überhaupt last heeft van die zogenaamde ‘slaapregressie’. Het kan een paar dagen duren tot een paar weken (1-3). Ergens las ik dat het 6 weken kan duren, dat is echt onzin. Het is altijd iets tijdelijks. Meestal heb je een aantal  (1-5) pittige dagen/nachten en daarna wordt het geleidelijk beter. En als je kind goede slaapgewoonten heeft dan valt hij snel terug in een (nieuw) slaapritme.

Hoe help ik mijn baby of kind naar een (slaap)proregressie?

Allerbelangrijkste tip:  Besef dat die ‘regressie’ tijdelijk is en dat het uiteindelijk om een slaapprogressie gaat. Want als je baby of kind de mijlpalen bereikt heeft, zal de slaapregressie snel afgelopen zijn.

Als je kind voor deze fase een goede slaper was:

  • Blijf positief en geduldig
  • Laat vooral je baby of je kind niet alleen huilen; juist tijdens deze fasen heeft je kindje je meer nodig
  • Rust en regelmaat zijn altijd belangrijk. Dat creëer je door voorspelbaar te zijn: een dagstructuur en een vast bedritueel zijn hierbij essentieel
  • Belangrijkste tip: wees extra liefdevol naar je kindje toe, juist tijdens deze intensieve fase heeft je kindje dat nodig

Als je kind niet goed sliep vóór de slaapregressie

Volg de bovenstaande tips.  Als deze niet helpen en de periode lang duurt, dan is er geen betere tijd om te beginnen je kindje te ondersteunen bij de ontwikkeling van gezonde slaapgewoonten. Een slaapcoach kan je hierbij helpen.

Door te beseffen dat het tijdelijk is en dat het uiteindelijk om een slaapprogressie gaat, kan je hopelijk meer geduld opbrengen en liefdevol blijven naar je kindje en naar jezelf toe. Uiteindelijk wordt je beloond door een periode van slaapPROgressie met meer en betere slaap. 


Slaapt je baby of kind opeens slecht? Hoe ga je daarmee om?

Als kinderslaapcoach help ik ouders om hun kinderen op een liefdevolle manier beter te laten slapen. Ik werk ik alleen met responsieve methoden en stel de ouderlijke intuïtie van de ouders centraal.

Liefdevol je baby 0-6 maanden laten slapen

Wil jij je baby beter laten slapen zonder tranen & op basis van jouw intuïtie? Volg mijn unieke online programma!
Vorig bericht
Wil je kind niet naar bed? Voorkom bedstrijd met een mindful bedroutine
Volgend bericht
Mijn baby slaapt niet: de waarheid over slaapregressie bij kinderen

Lees meer!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Fill out this field
Fill out this field
Geef een geldig e-mailadres op.
Je moet de voorwaarden accepteren voordat je het bericht kunt verzenden.

Menu